وبلاگ
فیلی که از مدرسه رفتن میترسید
داستان مدرسه رفتن فیل کوچولو برای کاهش اضطراب کودک
خلاصه داستان
فندوقی، فیل کوچولوی مهربان، یک صبح آفتابی دلش نمیخواهد به مدرسه برود.
دلش تند تند میزند و فکر میکند مدرسه جای بزرگی و غریبی است.
اما در راه، با کمک مامان و چیزهای کوچولوی دوستداشتنی، ترسش کمی کوچکتر میشود.
وقتی به کلاس میرسد، میفهمد مدرسه هم میتواند جایی نرم، شاد و امن باشد.
فیلی که از مدرسه رفتن میترسید
صبحی که گوشهای فندوقی آویزان شد
صبح، خیلی آرام از پشت پنجره بالا آمد. نور زرد و نرم، روی بالش خالخالی فندوقی نشست.
فندوقی، فیل کوچولوی قصه ما، چشمهایش را باز کرد، خرطومش را جمع کرد و دوباره زیر پتو رفت.
امروز روز مدرسه بود.
مامان فیل با صدایی گرم گفت:
«فندوقی جان، خورشید بیدار شده. گنجشکها هم بیدار شدهاند. وقت مدرسه رفتنه.»
اما فندوقی تکان نخورد. فقط یکی از گوشهایش از زیر پتو بیرون آمد. آن هم آویزان و غمگین.
مامان نزدیکتر آمد و آرام پرسید:
«دل کوچولوت چی میگه؟»
فندوقی زیر پتو گفت:
«دل کوچولوم میگه نروم.
میگه مدرسه خیلی بزرگه.
میگه شاید من تنها بمانم.
میگه شاید ندانم کجا بنشینم.»
مامان پتو را کمی کنار زد. صورت فندوقی مثل یک ابر کوچولو گرفته بود.
مامان خندید، نه بلند، نه تند. یک خنده نرم، مثل بوی نان تازه.
گفت:
«بعضی وقتها دل، قبل از یک چیز تازه، قلقلکش میآد.
اسمش ترس نیست فقط.
گاهی یعنی دل هنوز آشنا نشده.»
فندوقی آهسته از جایش بلند شد.
خرطومش را دور لیوان شیر پیچید، اما فقط یک قلپ خورد.
کفشهای کوچکش کنار در منتظر بودند.
کولهاش روی صندلی نشسته بود.
حتی مداد شمعیهایش هم انگار آرام آرام صدایش میزدند.
فندوقی با صدایی ریز گفت:
«اگر دلم خواست برگردم چی؟»
مامان پیشانیاش را بوسید و گفت:
«اول فقط تا درِ مدرسه میرویم.
بعد دل کوچولوت را گوش میکنیم.
قدمقدم، آرامآرام.»
فندوقی این جمله را دوست داشت:
«قدمقدم، آرامآرام.»
او کفشهایش را پوشید.
اما هنوز دلش مثل یک طبل کوچولوی نگران میزد.
بیرون، باد ملایمی میوزید و انگار راه، یک راز کوچک برایش داشت.
راهی که بوی نان و گل میداد
فندوقی و مامان از خانه بیرون آمدند.
کوچه هنوز خنک بود.
برگها آرام تکان میخوردند و آفتاب روی دیوارها، لکههای طلایی میپاشید.
فندوقی خیلی آهسته راه میرفت.
آنقدر آهسته که یک حلزون کوچولو هم از کنارش رد شد.
مامان گفت:
«ببین، حلزونه هم با خونهاش راه میره.
تو هم دلت را با خودت میبری.
هرجا بروی، دل کوچولوت با توست.»
فندوقی کمی فکر کرد.
بعد خرطومش را روی سینهاش گذاشت.
دلش هنوز تند میزد، اما انگار کمی به حرف مامان گوش داده بود.
سرِ کوچه، نانوا نانهای گرم را از تنور بیرون میآورد.
بوی نان تازه توی هوا پیچید.
فندوقی یک نفس عمیق کشید.
مامان گفت:
«هر وقت دلت شلوغ شد، یک نفس بکش.
مثل اینکه بوی نان را میخواهی نگه داری.»
فندوقی یک نفس دیگر کشید.
این یکی بهتر بود.
کمی جلوتر، کنار باغچه مدرسه، یک گل آفتابگردان بزرگ ایستاده بود.
آنقدر بزرگ که انگار خودش هم یک معلم مهربان بود.
فندوقی ایستاد و گفت:
«اگر من کوچک باشم چی؟»
مامان لبخند زد:
«گل آفتابگردان هم یک روز دانه کوچولو بوده.»
فندوقی خندید.
یک خنده کوتاه، اما واقعی.
وقتی به درِ مدرسه رسیدند، چند بچه دیگر هم آنجا بودند.
یکی کفشش را اشتباه پوشیده بود.
یکی کولهاش را برعکس گرفته بود.
یکی هم داشت با بطری آبش حرف میزد.
فندوقی با تعجب گفت:
«همهشان انگار یککم گیجاند.»
مامان آرام گفت:
«بله. چون امروز برای خیلیها تازه است.
گاهی اضطراب کودک همین شکلی میآد؛
نه با غول و هیولا،
با دلدل کردن، با سؤال، با سکوت.»
فندوقی به درِ آبی مدرسه نگاه کرد.
در دیگر خیلی ترسناک نبود.
فقط یک در بود.
یک درِ آبی با یک زنگوله کوچک.
زنگوله با باد صدا کرد:
جینگ… جینگ…
و فندوقی حس کرد شاید پشت این در، یک چیز خوب منتظرش باشد.
کلاسی با میزهای رنگی و زنگوله خنده
فندوقی، دست در دست مامان، از درِ آبی گذشت.
حیاط مدرسه پر از رنگ بود.
یک توپ قرمز گوشهای خوابیده بود.
گچهای رنگی داخل یک سبد چوبی برق میزدند.
روی دیوار، خورشیدی کشیده بودند که انگار داشت چشمک میزد.
دل فندوقی دوباره کمی تکان خورد.
اما این بار، تکانش مثل قبل ترسناک نبود.
بیشتر شبیه وقتی بود که کسی میخواهد یواشکی دوست تازهای پیدا کند.
خانم آموزگار، یک بز مهربان با عینک گرد، کنار در کلاس ایستاده بود.
اسمش خانم نرگس بود.
او خم شد، همقد فندوقی، و گفت:
«سلام فندوقی جان.
خوش آمدی.
اینجا جای سؤال پرسیدن، بازی کردن و آرام آرام آشنا شدن است.»
فندوقی پشت پای مامان قایم شد.
فقط نوک خرطومش پیدا بود.
خانم نرگس یک سبد کوچک جلو آورد.
داخلش سنگهای نرم و رنگی بود.
گفت:
«هر کس امروز کمی دلش قلقلک دارد، میتواند یک سنگ آرامش بردارد.»
فندوقی یک سنگ آبی برداشت.
گرد بود و خنک.
آن را در دستش نگه داشت.
حس خوبی داشت.
مثل یک سلام کوچک.
داخل کلاس، میزها سبز و زرد و نارنجی بودند.
روی یکی از میزها، یک خرگوش کوچولو نشسته بود و با جدیت به پاککنش هویج میگفت.
کنار پنجره، لاکپشت کوچکی سعی میکرد سریع بنشیند و همین باعث شده بود همه یواشکی بخندند.
فندوقی هم خندید.
اول یک خنده ریز.
بعد یک خنده گرد و نرم.
خانم نرگس گفت:
«حالا هر کس دوست دارد، اسمش را با رنگ دلخواهش روی برگه بنویسد یا نقاشی کند.»
فندوقی هنوز نوشتن بلد نبود.
کمی نگران شد.
اما خانم نرگس فوری گفت:
«میتوانی اسم خودت را نقاشی کنی.
مثلاً یک فیل با گوشهای بزرگ.»
این یکی را فندوقی خوب بلد بود.
او نشست.
مداد شمعی خاکستری را برداشت.
یک فیل کشید.
بعد یک خورشید.
بعد یک درِ آبی.
بعد کنار فیل، یک دل کوچک کشید که کمکم لبخند میزد.
وقتی زنگ میانوعده خورد، فندوقی فهمید زمان خیلی زودتر از چیزی که فکر میکرد گذشته است.
انگار مدرسه، آرام آرام داشت خودش را به دل او معرفی میکرد.
وقتی دل فندوقی آرام گرفت
زنگ آخر که خورد، حیاط مدرسه پر از صدای پاهای کوچولو شد.
فندوقی کنار در ایستاد.
سنگ آبی آرامش هنوز در دستش بود.
اما حالا دستش آن را محکم نمیفشرد.
فقط نگهش داشته بود، مثل نگه داشتن یک یادگاری خوب.
مامان از دور آمد.
همین که چشم فندوقی به او افتاد، خرطومش بالا رفت، گوشهایش تکان خورد و پاهایش تندتر شدند.
مامان خم شد و او را بغل کرد.
پرسید:
«خب؟ دل کوچولوت حالا چی میگه؟»
فندوقی اول چیزی نگفت.
بعد خیلی مهم و آرام گفت:
«میگه مدرسه یککم بزرگ هست…
اما یککم هم مهربان هست.
میگه من تنها نبودم.
میگه میز نارنجی را دوست داشت.
میگه فردا هم میتوانیم قدمقدم، آرامآرام برویم.»
مامان خندید و پیشانیاش را بوسید.
در راه برگشت، فندوقی از همهچیز تعریف کرد.
از خانم نرگس و عینکش.
از خرگوشی که با پاککنش حرف میزد.
از نقاشی فیل خاکستری.
از سنگ آبی.
از زنگولهای که جینگ… جینگ… میگفت.
بعد یکهو ایستاد و پرسید:
«مامان، میشود فردا برای آن خرگوش یک مداد شمعی سبز ببرم؟»
مامان گفت:
«بله، چرا که نه.»
فندوقی با شادی دمش را تکان داد.
حالا دیگر دلش مثل طبل نمیزد.
بیشتر شبیه یک پرنده نرم بود که جای خودش را پیدا کرده باشد.
شب که شد، او روی بالش خالخالیاش دراز کشید.
چشمهایش کمکم خوابآلود شد.
زیر لب گفت:
«مدرسه رفتن شاید اولش سخت باشد…
اما اگر قدمقدم، آرامآرام برویم،
دل هم راهش را پیدا میکند.»
و آن شب، فندوقی خواب دید که درِ آبی مدرسه باز میشود و از پشت آن، نه ترس، بلکه یک دنیای رنگی و مهربان برایش دست تکان میدهد.
پیام یا نتیجه لطیف داستان
بعضی چیزهای تازه، اول دل را کمی شلوغ میکنند.
اما وقتی کودک فرصت داشته باشد آرام آرام آشنا شود، ترس کوچکش هم کوچکتر میشود.
دلها با مهربانی، همراهی و چند قدم آرام، راه خودشان را پیدا میکنند.
11) بخش کوتاه برای والدین
این داستان به کودک کمک میکند احساساتش درباره مدرسه رفتن را طبیعی و قابل فهم بداند.
قصه، اضطراب کودک را بدون ترساندن یا نصیحت مستقیم نشان میدهد و به او حس همراهی میدهد.
همچنین با تکرار جملههای آرامبخش، میتواند به کاهش نگرانی کودک پیش از شروع مدرسه کمک کند.
این روایت برای گفتوگو با کودک درباره ترس از جدایی، محیط تازه و ساختن حس امنیت بسیار مناسب است.